همزمان با ارزیابی مجدد و بازنگری مدیرعامل جدید ایکسباکس در ساختار کسبوکار گیمینگ مایکروسافت، شان لیدن، رئیس پیشین پلیاستیشن، توصیهای کلیدی به او کرده است: مسیر خود را مشخص کنید.
لیدن که در گذشته ریاست بخش آمریکای شرکت سرگرمیهای تعاملی سونی را بر عهده داشت، در مصاحبهای با رسانه The Expansion Pass، چالش تصمیمگیری پیش روی آشا شارما را به لحظه دریمکستِ برند ایکسباکس تشبیه کرد.
این استعاره به خروج تاریخی شرکت سگا از بازار سختافزار پس از شکست تجاری کنسول دریمکست اشاره دارد. این تصمیم سرنوشتساز که در اوایل سال ۲۰۰۱ اتخاذ شد، نقطه پایانی بر دوران طلایی تولید کنسولهای سگا، از جمله سگا جنسیس، گیم گیر و سگا ساترن، بود. پس از آن، سگا استراتژی خود را تغییر داد و منحصراً بر توسعه و انتشار بازی برای کنسولهای رقبای پیشین خود، نظیر پلیاستیشن ۲ سونی، متمرکز شد.
اکنون و پس از گذشت ۲۵ سال از آن اتفاق، ایکسباکس در بحبوحه یک تجدید ساختار عظیم قرار دارد؛ روندی که تاکنون به تعدیل نیروی نزدیک به دو هزار نفر، جدایی یا خطر تعطیلی چندین استودیو و لغو پروژههای متعددی منجر شده است. در حال حاضر، ایکسباکس تمرکز خود را به فرنچایزهای بزرگتر و محدودتری نظیر The Elder Scrolls، Fallout و Minecraft معطوف کرده و مدیریت مجموعههایی همچون Halo را به اکتیویژن (ناشر Call of Duty) واگذار کرده است. در کنار این تحولات، توجیه اقتصادی پروژه سختافزاری نسل بعدی ایکسباکس که با نام Project Helix تأیید شده، با تردیدهای جدی مواجه است.
با در نظر گرفتن این شرایط ملتهب، از لیدن سؤال شد که بر اساس تجربه طولانی مدیریتیاش در صنعت بازی، چه پیشنهادی برای شارما دارد. او دو راهکار اساسی را پیش روی ایکسباکس قرار داد: نخست اینکه با تمام قوا در نسل فعلی و آینده (که احتمالاً با تقابل Project Helix و پلیاستیشن ۶ همراه خواهد بود) به رقابت با سونی ادامه دهد و دوم اینکه تولید سختافزار را کاملاً کنار گذاشته و صرفاً به یک ناشر و سازنده بازی تبدیل شود.
لیدن در این باره توضیح داد:
باید مسیرتان را قاطعانه انتخاب کنید. یا میخواهید بهعنوان یک پلتفرم به رقابت با پلیاستیشن بپردازید، که البته ایکسباکس سالهاست در این زمینه موفقیت چشمگیری نداشته است، اما این گزینه همچنان روی میز است و میتوانید دوباره برای آن بجنگید. اگر این مسیر را انتخاب کنید، باید تصمیمات روشنی برای پلتفرم خود بگیرید؛ از مسئله انحصاری بودن بازیها گرفته تا یافتن راههایی برای ترغیب ناشران شخص ثالث جهت حمایت مؤثر از اکوسیستم شما. تمامی این موارد، ارکان اصلی مدیریت یک پلتفرم هستند.
او افزود:
گزینه دیگر این است که یک قدم به عقب بردارید و جایگاه واقعی خود را بهعنوان بزرگترین ناشر بازی در جهان بپذیرید. شاید تنسنت در مقیاس جهانی بزرگتر باشد، اما در بازار غرب، با در اختیار داشتن مجموعههایی نظیر اکتیویژن، بلیزارد، بتسدا و سایر استودیوها، شما بیرقیب هستید. بهتر است همین هویت را بپذیرید. این دقیقاً همان لحظه دریمکست شماست؛ همان نقطهای که سگا تصمیم گرفت با خروج از بازار سختافزار، بازیهایش را برای پلیاستیشن ۲ منتشر کند و به یک ناشر و توسعهدهنده تراز اول تبدیل شود. این تغییر رویکرد کاملاً عملی است و پیش از این نیز سابقه داشته است. توصیه نهایی من به شما این است: تکلیفتان را با مسیر پیش رو روشن کنید.
مایکروسافت سالهاست که به دلیل فروش ناامیدکننده ایکسباکس سری ایکس/اس و پیش از آن ایکسباکس وان، با گمانهزنیهایی مبنی بر خروج از بازار کنسولها مواجه است. با این وجود، ساتیا نادلا (مدیرعامل مایکروسافت) و آشا شارما در اظهارنظرهای رسمی خود همواره بر تعهد این شرکت به تولید سختافزار تأکید داشتهاند و شارما کنسول را هسته مرکزی برنامههای گیمینگ مایکروسافت میداند. با این حال، او در ماههای اخیر اذعان کرده است که مایکروسافت باید در مدل درآمدزایی و نحوه فعالیت کنسولهای ایکسباکس تجدید نظر کند؛ بهخصوص در شرایط فعلی که بحران تأمین حافظه رم باعث افزایش بیسابقه قیمتها شده است.
شارما در ماه ژوئن خاطرنشان کرد که افزایش افسارگسیخته هزینههای تولید در کنسولهای فعلی و آینده، نیازمند اتخاذ مدلهای تجاری کاملاً نوینی در نسل بعد خواهد بود. او در مصاحبه با نشریه فورچون، با اشاره به تورم قیمت قطعات سختافزاری ناشی از بحرانهای جهانی و توسعه روزافزون هوش مصنوعی، تأکید کرد که صنعت بازی به نقطهای رسیده که بسیار دشوار است تصور کنیم عموم گیمرها توانایی پرداخت هزاران دلار برای ورود به نسل جدید کنسولها را داشته باشند.
در همین راستا، شوهی یوشیدا، از مدیران ارشد و پیشین پلیاستیشن، طی هفته جاری اظهار داشت که سونی و نینتندو نیز باید تا حد امکان چرخه عمر کنسولهای فعلی خود را طولانیتر کنند؛ بهویژه در شرایط اقتصادی کنونی که افزایش شدید هزینههای تولید، از هماکنون به بالا رفتن قیمت نهایی کنسولهایی نظیر پلیاستیشن ۵ و نینتندو سوییچ ۲ منجر شده است.

